استارتاپ AstroForge که در حوزه معدن‌کاری سیارک‌ها فعالیت می‌کند، از توسعه یک پشته کنترل خودکار به نام «Solo» برای فضاپیماهایش خبر داد. این شرکت با تکیه بر مدل‌های ترانسفورمری که به صورت داخلی ساخته شده، قصد دارد در سال ۲۰۲۷ نخستین مأموریت کاملاً مستقل خود را با استفاده از نخستین راکت‌پرتاب‌کننده‌ی شرکت Stoke Space و با حمایت NASA انجام دهد.

توسعه این مدل پس از آن شدت گرفت که فضاپیمای آزمایشی Odin در سال ۲۰۲۵ به دلیل مشکلات ارتباطی و کمبود پنجره‌های زمانی برای ارسال دستور از ایستگاه‌های زمینی، از کنترل خارج شد. ماتیو گیالیک، مدیرعامل AstroForge، هزینه ایجاد شبکه ارتباطی زمینی مستقل را حدود ۲۰۰ میلیون دلار برآورد کرده و تصمیم گرفته است به جای آن، از هوش مصنوعی برای مدیریت بحران‌ها در فضا استفاده کند.

پشته Solo شامل الگوریتم‌های کنترل سنتی، مدل‌های آموزش‌دیده برای زیرسیستم‌های خاص (مانند تولید برق و ناوبری) و یک لایه هوشمند کلی است که بر روی داده‌های حدود ۲,۵۰۰ حسگر فضاپیما آموزش دیده است. این سیستم قرار است قادر باشد اختلالات را تشخیص داده و آن‌ها را برطرف کند؛ برای مثال، اگر فضاپیما موقعیت خود را گم کند، مدل باید بتواند نوسانات برق را به مشکلات ردیاب ستاره نسبت داده و آن را حل کند.

برای اطمینان از عملکرد این سیستم، فضاپیمای سوم این شرکت با نام DeepSpace-2 تا پایان سال ۲۰۲۶ در مأموریت ماهانه‌ی شرکت Intuitive Machines پرتاب می‌شود. در این پرواز، مدل Solo در حالت «Shadow» فعال خواهد بود تا مهندسان بتوانند پیش از مأموریت اصلی (Autonomy-1) عملکرد آن را بسنجند.

چرا حذف کامل ارتباطات زمینی ریسک بزرگی است؟#

تصمیم AstroForge برای حذف گیرنده‌های رادیویی در مأموریت ۲۰۲۷، نشان‌دهنده اعتماد مفرط به هوش مصنوعی در محیطی است که معمولاً به شدت به «تکرارپذیری» (Redundancy) وابسته است. اگرچه مدل‌های ترانسفورمر در حل مسائل منطقی پیشرفت کرده‌اند، اما در مهندسی هوافضا، خطاهای کوچک در تشخیص موقعیت یا مدیریت برق می‌تواند به از دست رفتن کامل دارایی‌ای چند میلیون دلاری منجر شود. استفاده از حالت Shadow در مأموریت DeepSpace-2 یک عاقلانه‌ترین گام برای کاهش این ریسک است، اما موفقیت در آن به معنای تضمین عملکرد در شرایط بحرانی واقعی نخواهد بود.

منبع: TechCrunch AI